Marktontwikkeling: Zink en zinkwaren (CN 79) — 2015–2025

Inleiding

De EU-handel in zink en zinkwaren (goederencode 79) heeft in de periode 2015–2025 aanzienlijke veranderingen doorgemaakt. De exportwaarde steeg met 72,9% en de importwaarde met 13,4%, wat leidde tot een sterke verbetering van de handelsbalans. Tegelijkertijd verschoven de handelsrelaties, met name door de impact van de Brexit, en nam de concentratie van de import toe. Deze rapportage analyseert de belangrijkste dynamieken op basis van de beschikbare gegevens.

1. Sterke groei van de export en een verbeterde handelsbalans

De EU-export van zink en zinkwaren toonde gedurende de periode een aanzienlijke groei, zowel in waarde als in volume, wat resulteerde in een positiever wordende handelsbalans.

De exportwaarde groeide harder dan de importwaarde

De totale exportwaarde steeg van €1,01 miljard in 2015 tot €1,74 miljard in 2025, een toename van 72,9%. De importwaarde nam met slechts 13,4% toe, van €796 miljoen tot €902 miljoen. Hierdoor verbeterde het handelsoverschot van €213 miljoen tot €841 miljoen, een stijging van 295,2% (Overzicht handel).

De exportvolumes groeiden, terwijl de importvolumes daalden

De exporthoeveelheid nam toe van 484.326 ton tot 609.950 ton (+25,9%). De invoerhoeveelheid daarentegen daalde met 23,0%, van 342.073 ton tot 263.379 ton. Dit suggereert een verschuiving in de vraagpatronen of een toename van de binnenlandse productiecapaciteit (Overzicht handel).

De gemiddelde prijzen stegen fors voor zowel export als import

De gemiddelde exportprijs steeg van €2.082/ton tot €2.858/ton (+37,2%). De gemiddelde importprijs steeg nog sterker, van €2.326/ton tot €3.424/ton (+47,3%). Deze prijsstijgingen weerspiegelen wereldwijde marktdynamieken en mogelijk een verschuiving naar hogewaardeproducten (Overzicht handel).

2. Herstructurering van handelsrelaties na de Brexit

De handelsrelaties van de EU in de zinksector ondergingen ingrijpende veranderingen, met name door het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU en de opkomst van nieuwe partners.

De importconcentratie nam toe, met Noorwegen als dominante leverancier

De concentratiegraad (HHI) van de importen steg met 64,1%, van 1.536 tot 2.520, wat wijst op een meer geconcentreerde importbasis. Noorwegen werd de grootste leverancier met een importwaarde van €359 miljoen in 2025, een stijging van 92,4% ten opzichte van 2015. Peru consolideerde zijn positie als tweede leverancier (Top handelspartners).

Het Verenigd Koninkrijk verloor zijn prominente positie na de Brexit

De importen uit het Verenigd Koninkrijk daalden van €125 miljoen in 2015 tot €35 miljoen in 2025, een daling van 72,1%. De export naar het VK bleef relatief stabiel, met een lichte stijging van 12,6%. Dit illustreert de handelsverschuivingen als gevolg van de Brexit (Top handelspartners).

De export richtte zich meer op Turkije en India

Turkije werd de belangrijkste exportbestemming, met een waardestijging van 180,7% tot €409 miljoen. De export naar India groeide met 442% tot €115 miljoen. Daarentegen daalden de exporten naar de VS (-67,8%) en China (-61,8%) (Top handelspartners).

Binnen de EU zijn Spanje en België de grootste exporteurs

Spanje was de grootste exporterende lidstaat met een waarde van €730 miljoen in 2025 (+88,5%), gevolgd door België (€305 miljoen, +84,7%). Op het gebied van import leidden Nederland (€316 miljoen, +67,1%) en België (Top rapporterende landen).

3. Toenemende exportneiging en schaalvergroting van de productie

De EU vertoonde een stijgende exportneiging voor zinkproducten, terwijl de binnenlandse productie aanzienlijk groeide, wat de handelsbalans ondersteunde.

De EU-productie van zink en zinkwaren meer dan verdubbeld in volume

De productiehoeveelheid steeg van 2,68 miljard kg in 2015 tot 5,55 miljard kg in 2025, een toename van 107,4%. De productiewaarde groeide met 36,0%, van €6,69 miljard tot €9,10 miljard. Deze groei weerspiegelt mogelijk investeringen in capaciteit en/of hogere prijzen (Productievolumes).

De exportneiging verdubbelde bijna, wat duidt op een sterkere internationale oriëntatie

De exportneiging (export als percentage van de productie) steeg van 9,4% in 2015 tot 19,7% in 2025, een stijging van 109,3%. De handelsintensiteit (som van export- en importaandeel in productie) nam toe van 23,2% tot 26,8%. Deze trends wijzen op een toenemende integratie van de EU in de wereldmarkt (Autonomie & kwetsbaarheid).

De netto-importafhankelijkheid keerde om van positief naar negatief

In 2015 was de EU nog netto-importeur van zink (importafhankelijkheid van 8,0%). In 2025 werd de EU netto-exporteur met een negatieve importafhankelijkheid van -11,0%. Deze omslag benadrukt de versterkte concurrentiepositie van de EU in de wereldwijde zinkmarkt (Netto-importafhankelijkheid).

Finland en België tonen de hoogste specialisatie in de zinkexport

Op basis van de Revealed Comparative Advantage (RCA) was Finland in 2025 het meest gespecialiseerd in de export van zinkproducten, gevolgd door Bulgarije en België. Lidstaten als Cyprus, Ierland en Malta hadden een zeer lage specialisatie (Specialisatie).

Conclusie

De EU-handel in zink en zinkwaren heeft zich over de periode 2015–2025 positief ontwikkeld. De export groeide aanzienlijk harder dan de import, resulterend in een robuust handelsoverschot. De handelsrelaties verschoven, met name door de Brexit, wat leidde tot een meer geconcentreerde importbasis met Noorwegen als sleutelpartner. De sterke groei van de binnenlandse productie, in combinatie met een verdubbeling van de exportneiging, heeft de EU getransformeerd van een netto-importeur naar een netto-exporteur van zinkproducten. Deze trends onderstrepen de versterkte industriële basis en internationale concurrentiepositie van de EU in deze sector.