Marktontwikkeling: Gommen en harsen (CN 13) — 2015–2025

Inleiding

Dit rapport analyseert de handelsstromen van de Europese Unie in productcategorie CN 13 (Gommen, harsen en andere plantensappen en plantenextracten) over de periode 2015-2025. De gegevens tonen een dynamische markt met aanzienlijke groei in zowel import als export, maar met fundamenteel verschillende drijfveren en structurele verschuivingen. De EU blijft een netto-exporteur van waarde, maar wordt steeds meer een netto-importeur van volume, wat wijst op een groeiende afhankelijkheid van buitenlandse grondstoffen en een specialisatie in hogewaarde-verwerkte producten. Dit rapport ontleedt de belangrijkste trends in waarde, partners en productsegmenten.

Gebruikte bronnen

De analyse is gebaseerd op de volgende gegevensvisualisaties op het EU Trade Dashboard:

• Overzicht handelsstromen
• Top handelspartners op waarde
• Top EU-lidstaten op handelswaarde
• Concentratie en specialisatie

1. Waardegroei ondanks volumestagnatie: een kloof tussen import en export

De totale handelswaarde voor CN 13 vertoont een stijgende trend, maar deze groei is sterk asymmetrisch tussen import en export, en wordt gedreven door prijsstijgingen in plaats van volumetoename.

De importwaarde stijgt sneller dan de exportwaarde

Over de gehele periode steeg de importwaarde met 53,1% tot €1,40 miljard in 2025, terwijl de exportwaarde met 44,0% groeide tot €1,65 miljard. Dit leidt tot een groeiend handelstekort op volumebasis.

Het volume vertoont een divergent beeld

Terwijl de exportvolumes licht daalden (-3,8% tot 122.471 ton), stegen de importvolumes aanzienlijk met 31,8% tot 271.833 ton. De EU importeert dus meer fysiek product dan voorheen, wat de groeiende importafhankelijkheid bevestigt.

Prijsontwikkelingen verklaren de waardedynamiek

De gemiddelde exportprijs steeg met 49,8% tot €13.490 per ton, aanzienlijk meer dan de importprijzen (stijging van 16,1% tot €5.146 per ton). Dit suggereert dat de EU zich specialiseert in duurdere, verwerkte producten en goedkopere grondstoffen importeert.

2. Verschuivende partnerschappen en toenemende concentratie

De geografische structuur van de handel heeft zich duidelijk gewijzigd, met een toenemende concentratie op een klein aantal partners, vooral aan de importzijde.

China en India domineren de import en vergroten hun aandeel

China is de grootste leverancier met een importwaarde die met 122,5% steeg tot €375,2 miljoen. India volgt met een groei van 76,6%. Samen zijn ze goed voor een aanzienlijk deel van de import. De concentratie-index (HHI) voor import bevestigt deze trend: deze steeg van 900 tot 1.208 punten, hetgeen duidt op een toegenomen afhankelijkheid van een kleinere groep leveranciers.

De exportmarkten zijn stabieler maar tonen geopolitieke verschuivingen

De Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk blijven de belangrijkste afzetmarkten. De export naar Rusland daalde echter met 46,3%, waarschijnlijk als gevolg van sancties. Tegelijkertijd nam de export naar niet-gespecificeerde bestemmingen ("commerciële of militaire redenen") sterk toe, wat wijst op verschuivende handelsstromen.

Frankrijk en Spanje zijn de EU-exportkampioenen

Binnen de EU zijn Frankrijk en Spanje de meest gespecialiseerde en grootste exporteurs van CN 13. Frankrijk's exportwaarde groeide met 56,5% tot €458,3 miljoen, terwijl Spanje een indrukwekkende groei van 92,6% liet zien. Dit weerspiegelt hun sterke comparatieve voordelen in deze sector.

3. Divergente prijsdynamiek tussen deelproducten 1301 en 1302

Bij een analyse van de twee hoofdsegmenten (1301: gommen en harsen; 1302: plantensappen en extracten) komen fundamenteel verschillende marktontwikkelingen naar voren.

CN 1302 (plantensappen en extracten) is de dominante categorie

Dit segment vertegenwoordigt het overgrote deel van zowel de import- als de exportwaarde. De importwaarde steeg van €727,9 miljoen in 2015 tot €1.135,7 miljoen in 2025, terwijl de exportwaarde explodeerde van €583,2 miljoen tot €1.413,0 miljoen.

CN 1301 (gommen en harsen) vertoont een sterkere prijsstijging

Hoewel kleiner in absolute waarde, toont CN 1301 een spectaculaire prijsstijging bij export: de gemiddelde exportprijs steeg met 71,4% tot €6.201 per ton. De importprijs voor dit segment steeg eveneens fors met 31,6%. Dit kan wijzen op schaarste, toenemende vraag naar specifieke harsen of een verschuiving naar hogere kwaliteitssegmenten.

De export van CN 1302 laat een hogere en stijgende prijs zien dan de import, hetgeen de hypothese ondersteunt dat de EU waarde toevoegt via verwerking. De vergelijking van de productsegmenten benadrukt dit onderscheid.

Conclusie

De EU-markt voor gommen, harsen en plantenextracten (CN 13) onderging tussen 2015 en 2025 een aanzienlijke transformatie. De drie belangrijkste bevindingen zijn: ten eerste, de EU is verschoven van een netto-exporteur van volume naar een netto-importeur, met een groeiende afhankelijkheid van geconcentreerde leveranciers als China en India. Ten tweede, de handelswaarde wordt steeds meer gedreven door prijsstijgingen dan door volumegroei, wat duidt op structurele veranderingen in vraag, aanbod of kwaliteit. Ten derde, er bestaat een duidelijke tweedeling: de EU importeert hoofdzakelijk goedkopere grondstoffen (gommen/harsen) en exporteert duurdere, verwerkte producten (plantensappen en extracten), met Frankrijk en Spanje als gespecialiseerde spelers.

Deze ontwikkelingen onderstrepen de noodzaak voor de EU om haar toeleveringsketens te diversifiëren en haar concurrentiepositie in de verwerkende industrie te behouden om de handelsbalans op waarde gezond te houden.